Voel je je vaak overprikkeld als HSP na een drukke dag? Alsof alles net even te veel is?

Het lawaai blijft nadreunen in je hoofd. De gesprekken, de indrukken, de emoties – ze blijven hangen. Je lijf staat nog steeds aan, terwijl je allang thuis bent.

Voor veel hoogsensitieve personen is dit een bekend gevoel. Maar hoe komt het dat HSP’s vaker overprikkeld raken? En belangrijker nog: wat kun je doen om dit te voorkomen?

In deze blog ontdek je niet alleen wat overprikkeling precies is, maar deel ik ook eenvoudige en praktische tips om de regie over je energie terug te pakken. Want voluit leven zonder continu overprikkeld te raken – dat verdien jij ook.

Wat overprikkeling met je doet

Overprikkeling is meer dan alleen moe zijn. Het is een staat waarin je zenuwstelsel overbelast raakt door te veel prikkels in korte tijd. Je brein verwerkt alles diepgaand – geluiden, geuren, emoties, indrukken – en dat kost energie.

Heel veel energie.

Misschien herken je dit: je komt thuis na een dag werken en je voelt je leeg. Je hebt geen zin om nog te praten. Je wilt rust, maar je lijf blijft vibreren van de spanning. Slapen lukt niet. Ontspannen al helemaal niet.

Je raakt geïrriteerd om kleine dingen. Een vraag van je partner voelt als te veel. Het geluid van de tv snijdt door je heen. Je wilt eigenlijk alleen maar in een donkere kamer liggen.

En dan voel je je ook nog schuldig. Want je hebt toch niets bijzonders gedaan? Anderen kunnen dit toch ook?

Maar hier zit het verschil: jouw brein verwerkt alles intensiever. Elke prikkel gaat dieper. En als je te lang te veel opneemt zonder pauze, raakt je systeem overbelast.

Je kunt niet meer helder denken. Beslissingen nemen voelt onmogelijk. Je concentratie is weg. En je sociale batterij? Die is allang leeg.

Het gevolg? Je trekt je terug. Je zegt afspraken af. Je voelt je anders dan anderen. En langzaam maar zeker begin je te twijfelen aan jezelf.

Waarom gewone oplossingen niet werken

“Neem gewoon even een pauze.”

“Ga lekker op de bank zitten.“

“Ontspan je een beetje.”

Klinkt logisch, toch? Maar voor HSP’s werkt het vaak niet zo simpel.

Want tegen de tijd dat je doorhebt dat je overprikkeld bent, is de schade al aangericht. Je systeem staat al op rood. En dan helpt een kopje thee of tien minuten op de bank niet meer.

Bovendien zijn de meeste tips gericht op ontspanning achteraf. Maar wat je als HSP nodig hebt, is voorkomen. Je moet leren herkennen wanneer je grens nadert, voordat je erover gaat.

En dat is lastig. Omdat je het gewend bent om door te gaan. Om je aan te passen. Om mee te doen, ook als het eigenlijk al te veel is.

Je denkt: “Het gaat wel. Anderen kunnen dit toch ook. Ik moet niet zo aanstellen.”

Maar je lijf denkt daar anders over. Die geeft signalen. Alleen luister je er niet naar. Of je hebt geleerd om ze te negeren.

Daarnaast werken standaardoplossingen vaak niet omdat ze geen rekening houden met jouw specifieke gevoeligheid. Wat voor de een ontspannend is – een druk restaurant, een gezellige borrel, een feestje – kan voor jou juist extra belastend zijn.

Je hebt geen standaardadvies nodig. Je hebt inzicht nodig in hoe jouw systeem werkt. En concrete tools die passen bij jouw gevoeligheid.

Herken de signalen voordat het te laat is

Het begint vaak subtiel. Een lichte spanning in je schouders. Een onrustig gevoel in je buik. Je adem die iets sneller gaat.

Dit zijn de eerste signalen dat je prikkelniveau stijgt. Maar omdat ze zo klein zijn, gaan ze vaak ongemerkt voorbij.

Tot het te laat is.

Daarom is bewustwording de eerste stap. Leer je lijf kennen. Welke signalen geeft het? En wanneer?

Misschien merk je dat je sneller geïrriteerd raakt. Of dat geluiden harder lijken. Dat je moeite hebt met focussen. Of dat je je plotseling wilt terugtrekken.

Dit zijn allemaal tekenen dat je grens nadert.

En hier komt het belangrijkste: je hoeft niet te wachten tot je over die grens gaat. Je mag eerder stoppen. Je mag pauze nemen voordat je leeg bent.

Dat is geen zwakte. Dat is zelfinzicht.

Praktische stappen om overprikkeling te voorkomen

Wat helpt dan wel? Hier zijn een paar concrete stappen die je kunt nemen:

Start je dag rustig. Geef jezelf tijd om wakker te worden zonder meteen je telefoon te checken of de dag in te duiken. Die eerste prikkels zetten de toon voor de rest van de dag.

Plan bewust pauzes in. Niet alleen aan het eind van de dag, maar ook tussendoor. Korte momenten van stilte, een wandeling, even naar buiten kijken – het hoeft niet lang te duren. Vijf minuten kan al genoeg zijn om je systeem te resetten.

Leer nee zeggen. Niet tegen alles, maar tegen dingen die je energie kosten zonder dat ze je iets opleveren. Je hoeft niet overal ja op te zeggen. Je mag kiezen voor jezelf.

Creëer een veilige thuisbasis. Een plek waar je kunt landen. Waar het rustig is. Waar je niet hoeft te presteren of aan te passen. Waar je gewoon mag zijn.

Gebruik je zintuigen om te gronden. Voel je voeten op de grond. Luister naar je ademhaling. Ruik iets wat je fijn vindt. Deze kleine handelingen helpen je terug te keren naar het hier en nu, en halen je uit je overprikkelde hoofd.

En misschien wel het belangrijkste: wees lief voor jezelf. Je doet je best. Je bent niet te veel. Je bent hoogsensitief, en dat mag er zijn.

Neem de regie terug

Overprikkeling hoort bij hoogsensitiviteit. Maar het hoeft je leven niet te bepalen.

Door te leren herkennen wat er gebeurt in je lijf, kun je eerder ingrijpen. Door bewust om te gaan met je energie, voorkom je dat je steeds opnieuw overbelast raakt.

Het vraagt oefening. En geduld. Maar het is mogelijk.

Je hoeft niet mee te blijven doen tot je leeg bent. Je mag eerder stoppen. Je mag ruimte nemen. Je mag leven op een manier die bij jou past.

Herken jij jezelf in dit verhaal? Worstel je met overprikkeling en wil je leren hoe je beter in balans blijft? Laat het me weten door te reageren onder deze blog. Of stuur me een persoonlijk bericht. Ik lees graag wat jouw grootste uitdaging is, en wie weet kan ik je verder helpen.